1947 ഓഗസ്റ്റ് 15-ന് ഒരു പുതിയ പുലരിയിലേക്ക് കൺതുറന്ന സ്വതന്ത്ര ഭാരതം ഇന്ന് എൺപതാം സ്വാതന്ത്ര്യദിനത്തിന്റെ അഭിമാനത്തിലാണ്. കൊളോണിയൽ ഭരണത്തിന്റെ ചൂഷണവും ദാരിദ്ര്യവും വിഭജനത്തിന്റെ മുറിവുകളും പേറി യാത്ര തുടങ്ങിയ ഒരു രാജ്യം, എട്ട് പതിറ്റാണ്ടുകൾ പിന്നിടുമ്പോൾ ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ജനാധിപത്യ രാജ്യമായും അതിവേഗം വളരുന്ന മുൻനിര സാമ്പത്തിക ശക്തിയായും സ്വയം അടയാളപ്പെടുത്തിക്കഴിഞ്ഞു. ഭക്ഷ്യക്ഷാമത്തിൽ നിന്ന് ഭക്ഷ്യസുരക്ഷയിലേക്കും, സാങ്കേതിക ആശ്രിതത്വത്തിൽ നിന്ന് സ്വയംപര്യാപ്തതയിലേക്കുമുള്ള ഇന്ത്യയുടെ വളർച്ച അസാധാരണമായ ഒരു പരിവർത്തനത്തിന്റെ ചരിത്രമാണ്.
സാമ്പത്തിക രംഗത്തെ കുതിപ്പും സ്വയംപര്യാപ്തതയും
സ്വാതന്ത്ര്യലബ്ധിയുടെ ആദ്യ ദശകങ്ങളിൽ കൃഷിയെയും വിദേശ സഹായങ്ങളെയും മാത്രം ആശ്രയിച്ചിരുന്ന ഇന്ത്യ, ഹരിത വിപ്ലവത്തിലൂടെയും ധവള വിപ്ലവത്തിലൂടെയും ഭക്ഷ്യരംഗത്ത് സ്വയംപര്യാപ്തത നേടി. തൊണ്ണൂറുകളിൽ നടപ്പിലാക്കിയ സാമ്പത്തിക ഉദാരവൽക്കരണം രാജ്യത്തിന്റെ വാണിജ്യ, വ്യവസായ മേഖലകളെ ആഗോള വിപണിയുമായി ബന്ധിപ്പിച്ചു. ഇന്ന് സേവന മേഖലയിലും മാനുഫാക്ചറിംഗിലും സ്റ്റാർട്ടപ്പ് ഇക്കോസിസ്റ്റത്തിലും ലോകത്തിലെ മുൻനിര രാജ്യങ്ങളിലൊന്നായി ഇന്ത്യ മാറി. യുപിഐ (UPI) പോലുള്ള ഡിജിറ്റൽ പൊതു അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങൾ ലോകത്തിന് തന്നെ മാതൃകയായി മാറുകയും, ഗ്രാമീണ മേഖലകളിൽപ്പോലും വലിയ തോതിലുള്ള സാമ്പത്തിക ഉൾച്ചേർക്കൽ സാധ്യമാക്കുകയും ചെയ്തു.
ശാസ്ത്ര-സാങ്കേതിക, ബഹിരാകാശ മുന്നേറ്റങ്ങൾ
ശാസ്ത്ര-സാങ്കേതിക രംഗത്ത് ഇന്ത്യ കൈവരിച്ച നേട്ടങ്ങൾ ലോകം അത്ഭുതത്തോടെയാണ് കാണുന്നത്. ബഹിരാകാശ ഗവേഷണ രംഗത്ത് ഐ.എസ്.ആർ.ഒ (ISRO) കാഴ്ചവെച്ച ചന്ദ്രയാൻ, ആദിത്യ-എൽ1, ഗഗൻയാൻ തുടങ്ങിയ ദൗത്യങ്ങൾ ഇന്ത്യയുടെ ശാസ്ത്ര പ്രതിഭയെ ആഗോളതലത്തിൽ ഉയർത്തിക്കാട്ടി. കുറഞ്ഞ ചെലവിൽ അത്യാധുനിക ബഹിരാകാശ സാങ്കേതികവിദ്യ വികസിപ്പിച്ചെടുക്കാനുള്ള ഇന്ത്യയുടെ ശേഷി ലോകരാഷ്ട്രങ്ങളുടെ അംഗീകാരം പിടിച്ചുപറ്റി. കൂടാതെ ഇൻഫർമേഷൻ ടെക്നോളജി, ബയോടെക്നോളജി, പുനരുപയോഗ ഊർജ്ജം തുടങ്ങിയ മേഖലകളിലും രാജ്യം വ്യക്തമായ മേൽക്കൈ നേടിയിട്ടുണ്ട്.
ആഗോള നയതന്ത്രവും ലോകരാജ്യങ്ങളിലെ സ്ഥാനവും
ലോകരാജ്യങ്ങളുടെ മുൻനിരയിലേക്ക് ഇന്ത്യയെ നയിച്ചതിൽ രാജ്യത്തിന്റെ വിദേശനയവും നയതന്ത്ര ഇടപെടലുകളും നിർണായക പങ്കുവഹിച്ചു.
ആഗോള ശബ്ദം: വികസ്വര രാജ്യങ്ങളുടെ (Global South) വിശ്വസ്തമായ ശബ്ദമായി മാറാൻ ഇന്ത്യയ്ക്ക് കഴിഞ്ഞു. ജി20 അധ്യക്ഷപദവിയിലൂടെയും മറ്റ് അന്താരാഷ്ട്ര ഫോറങ്ങളിലൂടെയും വികസിത-വികസ്വര രാജ്യങ്ങൾക്കിടയിലെ സമവായ കേന്ദ്രമായി ഇന്ത്യ പ്രവർത്തിച്ചു.
തന്ത്രപരമായ സന്തുലിതാവസ്ഥ: കിഴക്കും പടിഞ്ഞാറുമുള്ള പ്രബല ചേരികൾക്കിടയിൽ സ്വന്തം ദേശീയ താത്പര്യങ്ങൾ ഉയർത്തിപ്പിടിച്ചുകൊണ്ട് സ്വതന്ത്ര നിലപാട് സ്വീകരിക്കാൻ ഇന്ത്യയ്ക്ക് സാധിക്കുന്നുണ്ട്.
മാനുഷിക സഹായങ്ങൾ: കോവിഡ് കാലത്തെ വാക്സിൻ നയതന്ത്രം മുതൽ വിവിധ രാജ്യങ്ങളിലെ പ്രകൃതിദുരന്തങ്ങളിലും പ്രതിസന്ധികളിലും നൽകിയ മാനുഷിക സഹായങ്ങൾ വരെ ഇന്ത്യയെ ആഗോളതലത്തിൽ വിശ്വസനീയമായ ഒരു സുഹൃത്തായി മാറ്റി.
പ്രവാസി കരുത്ത്: ലോകത്തിന്റെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളിൽ നേതൃസ്ഥാനങ്ങളിലും ശാസ്ത്ര-സാങ്കേതിക രംഗങ്ങളിലും പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഇന്ത്യൻ പ്രവാസി സമൂഹം രാജ്യത്തിന്റെ സോഫ്റ്റ് പവറിന് കരുത്ത് പകരുന്നു.
വെല്ലുവിളികളും ഭാവിയും
വികസനത്തിന്റെ പടവുകൾ വേഗത്തിൽ കയറുമ്പോഴും മുന്നിലുള്ള വെല്ലുവിളികളെ അഭിമുഖീകരിക്കേണ്ടതുണ്ട്. വരുമാന അസമത്വം കുറയ്ക്കൽ, ഗുണനിലവാരമുള്ള തൊഴിലവസരങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കൽ, ആരോഗ്യ-വിദ്യാഭ്യാസ മേഖലകളിലെ അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങളുടെ മെച്ചപ്പെടുത്തൽ, പരിസ്ഥിതി സംരക്ഷണവും സുസ്ഥിര വികസനവും ഉറപ്പാക്കൽ എന്നിവ വരുംനാളുകളിൽ നിർണായകമാണ്. ഒപ്പം, രാജ്യത്തിന്റെ ബഹുസ്വരതയും ജനാധിപത്യ മൂല്യങ്ങളും കാത്തുസൂക്ഷിക്കുക എന്നതും പ്രധാനപ്പെട്ടതാണ്.
എൺപതാം സ്വാതന്ത്ര്യദിനത്തിൽ എത്തിനിൽക്കുമ്പോൾ, വെറുമൊരു ഉപഭോക്തൃ രാജ്യമെന്നതിൽ നിന്ന് ലോകത്തെ നയിക്കാൻ പ്രാപ്തിയുള്ള ശക്തമായ രാഷ്ട്രമായി ഭാരതം രൂപാന്തരപ്പെട്ടു കഴിഞ്ഞു. സ്വന്തം ആഭ്യന്തര കരുത്തിലും വൈവിധ്യത്തിലും ഊന്നി, ശാസ്ത്ര-സാങ്കേതിക-സാമ്പത്തിക രംഗങ്ങളിൽ പുതിയ ഉയരങ്ങൾ കീഴടക്കി ഒരു വികസിത രാഷ്ട്രമെന്ന ലക്ഷ്യത്തിലേക്ക് ആത്മവിശ്വാസത്തോടെയാണ് ഇന്ത്യ മുന്നേറുന്നത്

