ബീജിംഗ്: ഇറാൻ യുദ്ധം ഉയർത്തുന്ന കനത്ത വെല്ലുവിളികൾക്കിടയിൽ യുഎസ് പ്രസിഡന്റ് ഡൊണാൾഡ് ട്രംപ് ബുധനാഴ്ച വൈകുന്നേരം ചൈനയിലെത്തും. കഴിഞ്ഞ ഒരു പതിറ്റാണ്ടിനിടയിൽ ഒരു അമേരിക്കൻ പ്രസിഡന്റ് നടത്തുന്ന ആദ്യത്തെ ചൈനീസ് സന്ദർശനമാണിത്. ഇറാൻ സംഘർഷം മൂലം ആഗോളതലത്തിൽ അമേരിക്കയ്ക്ക് സംഭവിച്ച തിരിച്ചടികൾക്കിടയിൽ, തന്റെ ശക്തിയും സ്വാധീനവും തിരിച്ചുപിടിക്കാനുള്ള ശ്രമമായാണ് ട്രംപിന്റെ ഈ സന്ദർശനം വിലയിരുത്തപ്പെടുന്നത്.
മൂന്ന് മാസമായി തുടരുന്ന ഇറാൻ യുദ്ധം ചർച്ചകളിൽ കനത്ത നിഴൽ വീഴ്ത്തും. ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക് ഇറാൻ അടച്ചതോടെ ലോകത്തെ എണ്ണ വിതരണത്തിന്റെ അഞ്ചിലൊന്ന് തടസ്സപ്പെട്ടിരിക്കുകയാണ്. ഇറാന്റെ ഏറ്റവും വലിയ എണ്ണ ഉപഭോക്താവായ ചൈനയോട്, ഹോർമുസ് തുറക്കാൻ ഇറാന് മേൽ സമ്മർദ്ദം ചെലുത്തണമെന്ന് അമേരിക്ക ആവശ്യപ്പെടുന്നുണ്ട്. എന്നാൽ, അമേരിക്കയുടെ ഏകപക്ഷീയമായ ഉപരോധങ്ങളെ ചൈന വിമർശിക്കുകയും ഇറാന്റെ ആണവോർജ്ജ അവകാശത്തെ പിന്തുണയ്ക്കുകയും ചെയ്തിട്ടുണ്ട്.
ടെസ്ല സിഇഒ ഇലോൺ മസ്ക്, ആപ്പിൾ സിഇഒ ടിം കുക്ക് എന്നിവരുൾപ്പെടെയുള്ള പ്രമുഖ സാങ്കേതിക വിദ്യ-വ്യാപാര നേതാക്കളും ട്രംപിനൊപ്പമുണ്ട്. ഈ സന്ദർശന വേളയിൽ ബോയിംഗ് 737 മാക്സ് വിമാനങ്ങളുടെ വമ്പൻ വില്പന കരാറുകൾ പ്രഖ്യാപിക്കുമെന്ന് റിപ്പോർട്ടുകളുണ്ട്. ഇരുരാജ്യങ്ങളും തമ്മിലുള്ള വ്യാപാര തർക്കങ്ങൾ പരിഹരിക്കുന്നതിനായി പുതിയൊരു ‘ബോർഡ് ഓഫ് ട്രേഡ്’ രൂപീകരിക്കുന്നതും ചർച്ചയിലുണ്ട്.
ഇറാന്റെ കാര്യത്തിൽ ചൈനയുടെ സഹായം ലഭിക്കുന്നതിനായി തായ്വാൻ വിഷയത്തിൽ അമേരിക്ക വിട്ടുവീഴ്ച ചെയ്യുമോ എന്ന ആശങ്ക ശക്തമാണ്. എന്നാൽ ഷി ജിൻപിങ്ങുമായുള്ള തന്റെ വ്യക്തിബന്ധം ചൈന തായ്വാനെ ആക്രമിക്കുന്നത് തടയുമെന്ന് ട്രംപ് അവകാശപ്പെട്ടു. ഇതാദ്യമായി, തായ്വാനുമായുള്ള ആയുധ ഇടപാടുകളെക്കുറിച്ച് ചൈനയോട് സംസാരിക്കുമെന്നും അദ്ദേഹം സൂചിപ്പിച്ചു.
നിർമ്മിത ബുദ്ധിയുടെ (AI) സുരക്ഷാ മാനദണ്ഡങ്ങളെക്കുറിച്ചും ഇരു നേതാക്കളും ചർച്ച നടത്തും. ശീതയുദ്ധകാലത്ത് റീഗനും ഗോർബച്ചേവും ആണവായുധ നിയന്ത്രണത്തിന് കരാറിലെത്തിയതുപോലെ, ട്രംപും ഷിയും എഐയുടെ കാര്യത്തിൽ സുരക്ഷാ പരിധികൾ നിശ്ചയിക്കണമെന്ന് അമേരിക്കൻ സെനറ്റർ ബെർണി സാൻഡേഴ്സ് ആവശ്യപ്പെട്ടു.
ബീജിംഗിലെ ചരിത്രപ്രസിദ്ധമായ ‘ടെമ്പിൾ ഓഫ് ഹെവൻ’ സന്ദർശിക്കുന്ന ട്രംപ്, വെള്ളിയാഴ്ച ഉച്ചഭക്ഷണത്തിന് ശേഷം മടങ്ങും. ആഭ്യന്തര പ്രശ്നങ്ങളിൽ നിന്ന് ശ്രദ്ധ തിരിക്കാൻ ഈ വിദേശ സന്ദർശനത്തെ വലിയൊരു വിജയമായി അവതരിപ്പിക്കാനാണ് ട്രംപ് ശ്രമിക്കുന്നത്. അതേസമയം, ഇറാൻ വിഷയത്തിലും സാങ്കേതിക ഉപരോധങ്ങളുടെ കാര്യത്തിലും ചൈന കൂടുതൽ കരുത്തുറ്റ നിലപാടാകും സ്വീകരിക്കുക എന്നാണ് രാഷ്ട്രീയ നിരീക്ഷകർ കരുതുന്നത്.
