ശ്രീഹരിക്കോട്ട: ഇന്ത്യയുടെ പ്രാദേശിക ഉപഗ്രഹ നാവിഗേഷൻ സംവിധാനമായ നാവിക്കിന്റെ (NavIC) സേവനങ്ങൾ ശക്തിപ്പെടുത്തുന്നതിനായി എൻവിഎസ്-03 ഉപഗ്രഹം ഒക്ടോബർ 30ന് വിക്ഷേപിക്കും. ജിഎസ്എൽവി-എഫ്18 റോക്കറ്റിൽ രാത്രി 11.51ന് ആന്ധ്രാപ്രദേശിലെ ശ്രീഹരിക്കോട്ടയിലുള്ള സതീഷ് ധവാൻ ബഹിരാകാശ കേന്ദ്രത്തിലെ രണ്ടാം വിക്ഷേപണത്തറയിൽനിന്നാണ് വിക്ഷേപണം നിശ്ചയിച്ചിരിക്കുന്നത്. ഐഎസ്ആർഒയുടെ ജിഎസ്എൽവി റോക്കറ്റിന്റെ ഇരുപതാമത്തെ ദൗത്യമാണിത്.
ഇന്ത്യയുടെ രണ്ടാം തലമുറ നാവിഗേഷൻ ഉപഗ്രഹ പരമ്പരയിലെ മൂന്നാമത്തെ ഉപഗ്രഹമാണ് എൻവിഎസ്-03. ഇന്ത്യൻ റീജിയണൽ നാവിഗേഷൻ സാറ്റലൈറ്റ് സിസ്റ്റത്തിന്റെ (ഐആർഎൻഎസ്എസ്) സേവനങ്ങളുടെ തുടർച്ച ഉറപ്പാക്കുകയാണ് ദൗത്യത്തിന്റെ പ്രധാന ലക്ഷ്യം. ഇന്ത്യയുടെ ഭൂപ്രദേശത്തും അതിർത്തിക്കപ്പുറം ഏകദേശം 1,500 കിലോമീറ്റർ വരെയുള്ള മേഖലയിലും നാവിഗേഷൻ സേവനങ്ങൾ ലഭ്യമാക്കാൻ നാവിക് സംവിധാനത്തിന് കഴിയും.
ഉപഗ്രഹത്തിൽ ഇന്ത്യ തദ്ദേശീയമായി വികസിപ്പിച്ച ആറ്റോമിക് ക്ലോക്കിനൊപ്പം ഇറക്കുമതി ചെയ്ത ആറ്റോമിക് ക്ലോക്കുകളും ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. നിലവിലുള്ള എൽ5, എസ് ബാൻഡ് സിഗ്നലുകൾക്കു പുറമേ എൽ1 ബാൻഡ് സിഗ്നലും ഉപഗ്രഹത്തിലുണ്ടാകും. കൂടുതൽ ഉപകരണങ്ങളുമായി പൊരുത്തപ്പെടാനും നാവിഗേഷൻ സേവനങ്ങൾ മെച്ചപ്പെടുത്താനും ഇതിലൂടെ സാധിക്കുമെന്നാണ് പ്രതീക്ഷ.
ഏകദേശം 2,250 കിലോഗ്രാം ഭാരമുള്ള ഉപഗ്രഹത്തെ ജിയോസിൻക്രണസ് ട്രാൻസ്ഫർ ഓർബിറ്റിലാണ് റോക്കറ്റ് എത്തിക്കുക. തുടർന്ന് ഉപഗ്രഹത്തെ ലക്ഷ്യമിട്ട പ്രവർത്തന ഭ്രമണപഥത്തിലേക്ക് ഉയർത്തുന്നതിനുള്ള നടപടികൾ സ്വീകരിക്കും.
2025 ജനുവരിയിൽ ജിഎസ്എൽവി-എഫ്15 റോക്കറ്റിൽ വിക്ഷേപിച്ച എൻവിഎസ്-02 ഉപഗ്രഹത്തിന് ഭ്രമണപഥം ഉയർത്തുന്നതിനുള്ള നടപടികൾ പൂർത്തിയാക്കാൻ കഴിഞ്ഞിരുന്നില്ല. ഓക്സിഡൈസർ ലൈനിലെ എൻജിൻ വാൽവിലേക്ക് പ്രവർത്തനസിഗ്നൽ എത്താതിരുന്നതാണ് ഇതിന് കാരണമായതെന്ന് പരാജയം വിലയിരുത്തിയ സമിതി കണ്ടെത്തിയിരുന്നു. തുടർന്ന് ഇത്തരം തകരാറുകൾ ഒഴിവാക്കുന്നതിനുള്ള പരിഹാരനടപടികൾ സ്വീകരിച്ച ശേഷമാണ് പുതിയ ദൗത്യവുമായി ഐഎസ്ആർഒ മുന്നോട്ടുപോകുന്നത്.
നാവിക് സംവിധാനത്തിന്റെ പ്രവർത്തനശേഷി വർധിപ്പിക്കാൻ എൻവിഎസ്-03ന്റെ വിക്ഷേപണം സഹായിക്കുമെന്നാണ് പ്രതീക്ഷ. എന്നാൽ വിക്ഷേപണം വിജയകരമായി പൂർത്തിയാകുന്നതും ഉപഗ്രഹം പ്രവർത്തനക്ഷമമാകുന്നതും വ്യത്യസ്ത ഘട്ടങ്ങളാണ്. ഉപഗ്രഹത്തെ ലക്ഷ്യഭ്രമണപഥത്തിലെത്തിച്ച് ആവശ്യമായ പരിശോധനകൾ പൂർത്തിയാക്കിയ ശേഷമേ സേവനങ്ങൾ പൂർണമായി ലഭ്യമാകൂ.
