ബഹിരാകാശ യാത്രയിൽ റോക്കറ്റുകൾക്ക് പകരം ഉപയോഗിക്കാവുന്ന ‘സ്പേസ് എലിവേറ്റർ’ എന്ന ആശയം യാഥാർഥ്യമാക്കാനുള്ള ശ്രമങ്ങൾക്ക് പുതിയ വഴിത്തിരിവ്. ഭൂമധ്യരേഖയിൽനിന്ന് ബഹിരാകാശത്തേക്ക് ഏകദേശം 66,000 മൈൽ (1.06 ലക്ഷം കിലോമീറ്റർ) നീളുന്ന കേബിൾ നിർമിക്കാനുള്ള പദ്ധതിയിൽ പോളിക്രിസ്റ്റലിൻ ഗ്രാഫീൻ അനുയോജ്യമായ വസ്തുവാകാമെന്ന വിലയിരുത്തലാണ് പ്രതീക്ഷ നൽകുന്നത്.
അന്താരാഷ്ട്ര സ്പേസ് എലിവേറ്റർ കൺസോർഷ്യം (ISEC) ആണ് പദ്ധതിക്കായി ആവശ്യമായ കേബിൾ വസ്തുവിനെക്കുറിച്ചുള്ള ഗവേഷണം നടത്തുന്നത്. ഭൂമധ്യരേഖയ്ക്ക് സമീപം ഉറപ്പിക്കുന്ന കേബിൾ ഭൂസ്ഥിര ഭ്രമണപഥത്തിനപ്പുറത്തേക്കും നീളും. മറുവശത്തെ കൗണ്ടർവെയിറ്റിന്റെ സഹായത്തോടെ കേബിളിൽ ആവശ്യമായ വലിവ് നിലനിർത്തും. കേബിളിലൂടെ വൈദ്യുത ശക്തിയിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന ‘ക്ലൈംബറുകൾ’ കയറ്റി ചരക്കുകൾ ബഹിരാകാശത്തേക്ക് എത്തിക്കുകയാണ് ലക്ഷ്യം.
ഇത്തരം പദ്ധതിയുടെ പ്രധാന തടസ്സം വളരെ ശക്തവും അതേസമയം ഭാരം കുറഞ്ഞതുമായ കേബിൾ വസ്തു കണ്ടെത്തുക എന്നതായിരുന്നു. നിരവധി വർഷങ്ങളായി ഗ്രാഫീൻ, കാർബൺ നാനോട്യൂബ് തുടങ്ങിയ വസ്തുക്കൾ പരിഗണിച്ചുവരുന്നു. ISEC-ന്റെ പുതിയ വിലയിരുത്തലിൽ പോളിക്രിസ്റ്റലിൻ ഗ്രാഫീന് ആവശ്യമായ ശക്തി, കുറഞ്ഞ ഭാരം, വലിയ തോതിൽ നിർമിക്കാനുള്ള സാധ്യത തുടങ്ങിയ ഗുണങ്ങളുണ്ടെന്നാണ് പറയുന്നത്.
ദക്ഷിണ കൊറിയയിൽ ഏകദേശം 1,000 മീറ്റർ നീളമുള്ള ഗ്രാഫീൻ സെഗ്മെന്റ് നിർമിച്ചതായും റിപ്പോർട്ടുകളുണ്ട്. എന്നാൽ ഇത് നിർദ്ദിഷ്ട 66,000 മൈൽ കേബിളിന്റെ നിർമാണം ആരംഭിച്ചുവെന്നോ പദ്ധതി സാങ്കേതികമായി പൂർണമായും പരിഹരിച്ചുവെന്നോ അർഥമാക്കുന്നില്ല. വലിയ തോതിലുള്ള നിർമാണം, കേബിളിന്റെ ദീർഘകാല ശക്തി, വൈദ്യുതി കൈമാറ്റം തുടങ്ങിയ വിഷയങ്ങളിൽ കൂടുതൽ ഗവേഷണം ആവശ്യമാണ്.
സ്പേസ് എലിവേറ്റർ യാഥാർഥ്യമായാൽ റോക്കറ്റ് വിക്ഷേപണവുമായി താരതമ്യം ചെയ്യുമ്പോൾ ബഹിരാകാശത്തേക്ക് ചരക്കുകൾ എത്തിക്കുന്നതിനുള്ള ചെലവും ഊർജോപയോഗവും കുറയ്ക്കാൻ കഴിയുമെന്നാണ് പദ്ധതിയുടെ വക്താക്കളുടെ വിലയിരുത്തൽ. ഭാവിയിൽ ചന്ദ്രനിലേക്കും ചൊവ്വയിലേക്കുമുള്ള യാത്രകൾക്ക് പോലും ഇത് സഹായകമാകുമെന്ന കണക്കുകൂട്ടലുകളുണ്ട്.
എന്നാൽ ബഹിരാകാശ മാലിന്യങ്ങളുമായുള്ള കൂട്ടിയിടി, കേബിളിന്റെ സുരക്ഷ, നിർമാണച്ചെലവ്, ആവശ്യമായ സാങ്കേതികവിദ്യ എന്നിവ ഇപ്പോഴും വലിയ വെല്ലുവിളികളാണ്. ISEC-ന്റെ തന്നെ 2026-ലെ പഠനങ്ങൾ ചില ഘടകങ്ങളുടെ നിർമാണ സാങ്കേതികവിദ്യ ഇപ്പോഴും വികസിപ്പിക്കേണ്ട ഘട്ടത്തിലാണെന്ന് വ്യക്തമാക്കുന്നു. അതിനാൽ സ്പേസ് എലിവേറ്റർ ഉടൻ യാഥാർഥ്യമാകുമെന്നതിനേക്കാൾ, അതിലേക്കുള്ള പ്രധാന സാങ്കേതിക തടസ്സങ്ങളിലൊന്ന് പരിഹരിക്കുന്നതിലേക്കുള്ള ഗവേഷണ പുരോഗതിയായാണ് പുതിയ നീക്കത്തെ കാണേണ്ടത്.
